Alpamıs batırdıñ Bayşubardı tañdawı

Alpamys

… Bayböriniñ bir qulı bar edi. Onıñ atı Qultay bolıp, toqsan quldıñ bası edi. Bir küni jılqınıñ basında jatır edi. Alpamıstıñ atası menen anası jalğız ulımızdan ayrılıp qalarmız dep kelininiñ ketkenin aytqan joq edi. Bir küni Alpamıs tillädan istelgen erin ïinine salıp, köp jılqınıñ basında jatqan Qultay babasınıñ qasına keldi.

Alpamıs jeti jasına kelgende jılqılarınıñ işinde ädeyi Alpamısqa arnap jürgen düldil qulını jeti jasına şığıp edi, eşbirinde mingen emes edi, onıñ atın Bayşubar dewşi edi. Bul Bayşubar: «Meni bir er miner, qanday batır meni minse quyrığımnan tartıp toqtatqan kisi miner» dep edi. Bul oyı özine maqul körinip jürwşi edi.

Alpamıs babasına kelip: «Qalmaqqa ketken keliniñizdiñ izinen ketemin, mağan bir at ber», – deydi. Sonda babası: «Jaqsı peyilimmen sağan enşiñe aytıp jürgen bir atım bar edi. Köp jılqını üstiñnen toğıtıp aydayın. Sen bir tastıñ tasasında jat, seniñ qayrattı er jigit ekeniñdi bileyin, öziñe layıqtap aytqan qulındı ustap al. Balam, seniñ jaqsı ekeniñdi köreyin, enşiñdi tanıp ustasañ, qolımnan erttep bereyin» – deydi.

Endi jılqını Alpamıstıñ üstinen toğıtıp aydadı. Alpamıs jılqınıñ bärine qarap jatır. Jılqılar Alpamıstıñ üstinen ötip jatır. Öziniñ atası Bayböri baydıñ köp jılqısınıñ işinen tolıp jatqan bedewden birewin de köñili jaratpadı. Jılqınıñ bir qara körinim soñında bir Bayşubar at körindi. Jalı qulağınan asqan, tört ayağın teñ basqan, quyrığı bir qoltıq seksewildiñ şırpısınday, jal kekili jibektey. Alpamıs jatqan aq tastıñ üstinen jortıp öte berdi.

Alpamıs köre salıp, bilegine küşin jïdı, sekirip ornınan turdı. Alpamıs sultan naq on tört jasında attıñ quyrığına jolbarıstay qol saldı. Alpamıs degen alıp edi, janwar Bayşubar nar sïyaqtı tizesin bükti, qanjığalap qulağın tikti üş märtebe zor saldı, Alpamıs jibermedi. Alpamıs alıp zorlığın bildirdi. Bayşubar attıñ öziniñ wädesi bar edi: «Meni quyrığımnan tartıp toqtatqan er miner» degen. Sol wädesine keldi, «mağan ïe bolwğa jaraytın adam eken» dep turıp qaldı.

Alpamıs Qultay babasınıñ qasına minip keldi. Sonda Qultay babası:

- Quttı bolsın mingen atıñ,

Sen, sen – meniñ mädatım.

Quttı bolsın Şubarıñ,

Moynıña taqqan tumarıñ,

Şapqanda tarqar qumarıñ.

Är jerlerde küniñe jarar,

Şırağım, mingen Şubarıñ.

Osı sözderdi aytıp bolğan soñ Alpamıs Bayşubarğa tillädan er saldı, qos tartpasın şaldı.

Bolattan dabıl töñkerip,

Artına qalqan bökterip.

Qarağay nayza öñgerip,

Astındağı Şubarın,

Öz basımen teñ körip.

Qultay attı babadan,

Bedewdiñ mindi beline.

Sapar qıldı maydanda,

Tayşa qalmaq eline.

Oylı-qırlı jolmenen,

Bul japanda şölmenen.

Aqşa jüzin soldırıp,

Qamqa köñlin toltırıp,

Barşınjannıñ jolında

Mingen Şubar boldırıp…

“Alpamıs batır” jırınan üzindi

Dobavït’ kommentarïy

Vaş e-mail ne bwdet opwblïkovan. Obyazatel’nıe polya pomeçenı *

Please Do the Math      
 

Mojno ïspol’zovat’ sledwyuşçïe HTML-tegï ï atrïbwtı: <a href="" title=""> <abbr title=""> <acronym title=""> <b> <blockquote cite=""> <cite> <code> <del datetime=""> <em> <i> <q cite=""> <strike> <strong>